در همایش «کسبوکارها در بحران» که سهشنبه ۱۵ اردیبهشتماه در اتاق بازرگانی ایران برگزار شد، فعالان اقتصاد دیجیتال با تمرکز بر پیامدهای جنگ و قطعی اینترنت، تصویری از فشار بیسابقه بر کسبوکارها ارائه کردند؛ جایی که کاهش فروش، اختلال عملیاتی و تغییر رفتار کاربران، به محور اصلی چالشها تبدیل شده و تابآوری به یک مزیت استراتژیک بدل شده است.
محمد خلج، مدیرعامل اسنپ، در این نشست با انتقاد از تداوم قطعی اینترنت گفت: «اگر در و پنجرههای یک خانه را ببندیم میتوانیم در برابر سرقت امنیت ایجاد کنیم اما اگر فضای داخلی خانه در برابر زلزله یا آتشسوزی ایمن نباشد امنیت آن خانه درست تامین نشده است.»
خلج با ارائه دادههایی از عملکرد اسنپ در جنگ ۳۹ روزه، به تغییرات معنادار در الگوی تقاضا اشاره کرد: «در جنگ رمضان کاهش ۳۵ تا ۶۰ درصدی سفرهای درونشهری را شاهد بودیم. درخواست سفرهای بین شهری اما در هفته اول جنگ ۱۶۴ درصد بیشتر شد. در این سفرها شهرهای مازندران، تهران، اصفهان، گیلان، قم و خوزستان پرتکرارترین مقاصد بودند. کاربران راننده فعال نیز در سفرهای درونشهری ۲۵ تا ۵۰ درصد کاهش یافت.»
او همچنین از اقداماتی مانند حفظ پایداری سرویس، مدیریت نیازهای کاربران از جمله سوخت و قیمتگذاری، تلاش برای رفع اختلالات GPS و مقابله با حملات سایبری خبر داد و گفت: «تعداد بسیار زیادی حمله سایبری در جریان جنگ به اسنپ صورت گرفت که تیم امنیت سایبری برای مقابله با آنها آماده شد و فعالیت میکرد.»
افت فروش و خاموشی درگاهها در کسبوکارهای آنلاین
در ادامه، رضا الفتنسب، رئیس اتحادیه کشوری کسبوکارهای مجازی، با استناد به نظرسنجی از ۱۲۰۰ کسبوکار، ابعاد بحران را تشریح کرد و گفت: «تمام ۱۲۰۰ کسبوکار کوچک و متوسط عضو اتحادیه ۷۰ تا ۸۰ درصد کاهش فروش داشتند. این عدد در جنگ بیشتر بود و در همان روزها طبق آمار یکی از پرداختیارها ۷۰ درصد درگاههای این کسبوکارها کاملا خاموش بود و هیچ فروشی نداشتند.»
او اقتصاد دیجیتال را «مرغ عزا و عروسی» توصیف کرد و افزود که در هر شرایطی، اینترنت نخستین زیرساختی است که با محدودیت مواجه میشود. به گفته او، کسبوکارهایی که از زیرساختهای داخلی استفاده میکردند، آسیب کمتری دیدهاند.
الفتنسب همچنین بر ضرورت دسترسی همزمان به پلتفرمهای داخلی و خارجی تأکید کرد و گفت: «هم باید از سکوهای داخلی استفاده کرد و هم حتما باید سکوها و پلتفرمهایی خارجی که مردم از آنها استفاده میکردند هم باید در دسترس قرار بگیرد.» او در ادامه با اشاره به محدودیت منابع حمایتی دولت افزود که بسیاری از کسبوکارهای آنلاین، با وجود آسیب گسترده، در فهرست رسمی کسبوکارهای آسیبدیده قرار نگرفتهاند.
