دادههای جستوجوی دیجیکالا نشان میدهد رفتار خرید کاربران ایرانی از اسفند ۱۴۰۴ تا پایان فروردین ۱۴۰۵، همزمان با جنگ و سپس شکلگیری فضای آتشبس، تغییرات کمسابقهای را تجربه کرده است؛ تغییری که از جستوجوی کالاهای بقا و اضطراری آغاز شد و در ادامه به بازگشت تدریجی کالاهای سبک زندگی و مصرف روزمره رسید.
براساس این دادهها، در بازه ۸ تا ۲۰ اسفند ۱۴۰۴، کاربران بیش از هر زمان دیگری به کالاهای مرتبط با بقا و آمادگی بحران توجه نشان دادند. جستوجوی دستگاه تصفیه هوا ۳.۸ برابر افزایش یافت، کنسرو ۱.۷ برابر بیشتر جستوجو شد و تقاضا برای ماسک شیمیایی، گالن بنزین و بخاری نفتی نیز جهش قابل توجهی را ثبت کرد. در این میان، جستوجوی ماسک شیمیایی ۱.۴ برابر، گالن بنزین ۱.۵ برابر و بخاری نفتی ۱.۳ برابر رشد داشت.
این تغییرات نشان میداد سبد خرید کاربران از الگوی عادی فاصله گرفته و به سمت «سبد بقا» حرکت کرده است. افزایش جستوجوی گالن بنزین تنها به معنای نیاز به سوخت نبود، بلکه نشانه آمادگی برای ترک ناگهانی شهر و مواجهه با سناریوهای بحرانی تلقی میشد. همزمان، رشد جستوجوی تصفیه هوا و ماسک شیمیایی نیز از نگرانی عمومی نسبت به تبعات جنگ و تهدیدهای احتمالی حکایت داشت.
رفتار کاربران دیجیکالا در جنگ چگونه تغییر کرد؟
با نزدیک شدن به روزهای پایانی اسفند، دادههای Digikala تغییر محسوسی را در الگوی جستوجوها نشان میدهد. از ۲۱ تا ۲۹ اسفند، کاربران در کنار کالاهای ضروری، دوباره به سراغ اقلام نوروزی رفتند. جستوجوی آجیل ۸ برابر شد و هفتسین و آکواریوم هرکدام ۲.۴ برابر افزایش یافتند. حتی جستوجوی ترقه چهارشنبهسوری نیز ۱.۵ برابر بیشتر شد.
در کنار این کالاها، جستوجوی پوشک بچه ۱.۶ برابر و کپسول گاز ۲.۸ برابر افزایش پیدا کرد؛ ترکیبی که نشان میداد خانوادهها حتی در میانه بحران نیز به تداوم زندگی روزمره و برنامهریزی برای آینده فکر میکنند.
در نیمه اول فروردین ۱۴۰۵ و همزمان با افزایش نگرانیها درباره تهدید زیرساختها و نیروگاههای برق، اولویت کاربران بار دیگر تغییر کرد. جستوجوی موتور برق ۳۷ برابر شد و نام این کالا بیش از ۵۱ هزار بار در دیجیکالا جستوجو شد. پاوربانک خورشیدی نیز رشد ۳۷.۵ برابری را ثبت کرد و جستوجوی پنل خورشیدی ۲۳ برابر افزایش یافت. علاوه بر این، چراغ نفتی ۱۱ برابر بیشتر از قبل جستوجو شد.
دادههای دیجیکالا از عبور جامعه از فاز بقا خبر میدهد
از نیمه دوم فروردین، همزمان با شکلگیری نشانههای آتشبس، رفتار کاربران دوباره تغییر کرد. جستوجوی کرم آبرسان ۸.۵ برابر شد، مکبوک ۷ برابر رشد کرد و جستوجوی پیانو ۵.۳ برابر و آینه قدی ۴ برابر افزایش یافت. کالاهایی مانند ژل ابرو، تراولماگ، فلاسک و اسکوتر برقی نیز دوباره به فهرست جستوجوهای کاربران بازگشتند.
دادههای دیجیکالا نشان میدهد جامعه در فاصلهای کوتاه، از جستوجوی «ماسک شیمیایی» و «موتور برق» به سمت کالاهایی مانند «پیانو» و «آینه قدی» حرکت کرده است؛ تغییری که تصویری روشن از عبور تدریجی کاربران از فاز بقا و بازگشت به زندگی عادی ارائه میدهد.
